Bij het rif voor het dorp Naidiri op Fiji worden weer haaien gezien. In een AFP-reportage van 17 oktober vertellen bewoners dat de dieren dit jaar na tientallen jaren afwezigheid zijn teruggekeerd. Sinds 2009 beschermt het dorp een deel van zijn traditionele visgronden en combineert het visserijsluitingen met herstel van koraalhabitats.
Zorgen over de vangsten leidden tot een beschermingsproject
Medeoprichter Manoa Duwai had gemerkt dat de vangsten kleiner werden en steeds minder vissen aan de haak kwamen. Samen met de dorpsgemeenschap zette hij zich ervoor in een deel van het rif voor de visserij te sluiten. Voor de minder dan 150 inwoners is de zee een belangrijke bron van voedsel en inkomsten.
Sinds 2011 neemt een jongerengroep verantwoordelijkheid voor het project. Volgens overeenkomende berichten van AFP en Fiji Sun plantte de gemeenschap alleen al in 2023 ongeveer 18.000 koralen en 10.000 mangrovebomen. Het werk omvat daarmee leefgebieden in zee én langs de kust.
De terugkeer van haaien is een waarneming van bewoners
Duwai en de leider van de jongerengroep noemen de haaienwaarnemingen een bemoedigend teken. Welke soorten zijn teruggekeerd en hoeveel dieren het gebied gebruiken, blijkt niet uit de berichten. Ook wordt geen gestandaardiseerde populatietelling gepresenteerd.
De waarnemingen passen bij een rif waarvan de leefgebieden en visbestanden zich volgens de betrokkenen herstellen. Op zichzelf laten ze echter niet zien welk aandeel visserijbescherming, koraalaanplant of andere veranderingen hebben in de terugkeer van de haaien.
Stormvloeden maken een deel van het werk ongedaan
De vooruitgang blijft kwetsbaar. Fiji Sun berichtte op 6 oktober over stormvloeden die koraalframes en kooien voor schelpdieren hadden verwoest. De jongeren herstellen beschadigde constructies en pleiten voor uitbreiding van het beschermde gebied. Het bericht beschrijft die wens, maar bevestigt niet dat een uitbreiding al is goedgekeurd.
Naidiri laat zo zowel de mogelijkheden als de grenzen van door de gemeenschap gedragen zeebescherming zien. Voor haaienbescherming zijn herhaalde, gedocumenteerde waarnemingen bijzonder waardevol: ze kunnen losse waarnemingen op termijn omzetten in een betrouwbaarder beeld van het gebruik van het rif.