Haaiennetten zijn ongeveer 150 meter lang en liggen enkele honderden meters uit de kust in het water. In tegenstelling tot wat veel strandbezoekers denken, vormen ze geen barrière. Haaien kunnen probleemloos onder of over de netten zwemmen. Ongeveer 40 procent van de gevangen dieren raakt zelfs verstrikt aan de strandzijde, wat betekent dat ze de zwemzone al hadden bereikt. Bovendien doden de netten niet alleen haaien, maar ook dolfijnen, zeeschildpadden en andere zeedieren – volledig willekeurig.
Alternatieven voor het doden van haaien
Australië zet sinds enkele jaren in op moderne, niet-dodelijke methoden zoals dronesurveillance, SMART-drumlines (waarbij haaien gevangen, gemerkt en weer vrijgelaten worden), realtime-meldsystemen en voorlichting aan het publiek. Staten zoals Zuid-Australië of West-Australië hebben haaiennetten al afgeschaft en vertrouwen uitsluitend op deze benaderingen.
In Queensland daarentegen wordt het gebruik van netten en aaslijnen juist verder uitgebreid – een aanpak die door experts wordt bekritiseerd als een politiek gemotiveerd “hard beleid” ten opzichte van haaien.
Maatschappelijke houding in verandering
Studies tonen aan dat de angst van de bevolking voor haaien weliswaar constant hoog blijft, maar dat de steun voor dodelijke maatregelen afneemt. Veel mensen wisten tot nu toe niet dat netten bedoeld zijn om haaien te doden, en niet om ze op afstand te houden. Nieuw onderzoek toont bovendien aan dat er geen verschil is in haai-ontmoetingen tussen stranden met of zonder netten.
Zeldzame incidenten – andere gevaren groter
Tussen 2015 en 2025 waren er in Australië gemiddeld ongeveer 20 gewonden en bijna drie doden per jaar door haai-aanvallen. In dezelfde periode stierven alleen al in het afgelopen jaar 150 mensen tijdens het zwemmen door verdrinking, waarvan 84 op stranden. Statistisch gezien is het gevaar van haaien dus zeer klein in vergelijking met andere risico’s in zee.
Een eerste stap met signaalwerking
De selectie van de stranden voor de test ligt bij de lokale gemeenten, die hun voorstellen uiterlijk eind augustus aan de regering moeten doorgeven. Experts zien in dit initiatief een belangrijk keerpunt: het biedt de mogelijkheid om de bevolking de voordelen van moderne beschermingsmethoden uit te leggen en tegelijkertijd de bescherming van bedreigde zeedieren te versterken.
