Fossiele haaientanden uit de Bahía-Inglesa-formatie in Noord-Chili geven inzicht in een honderden miljoenen jaren oude ontmoetingsplaats van haaien. Een nieuw onderzoek in Palaeoworld bestudeerde de lichaamsgroottes en leeftijdsstructuur van requiemhaaien van het geslacht Carcharhinus. De resultaten wijzen erop dat de kust destijds een belangrijk voedsel- en verzamelgebied was.
Zes soorten zijn alleen door hun tanden overgeleverd
Het team rond Matías Ariz analyseerde tanden uit de Colección Valenzuela van het Chileense Nationaal Museum voor Natuurhistorie. Het materiaal werd ingedeeld bij zes soorten van het geslacht Carcharhinus en de lichaamslengte werd geschat via relaties tussen tandgrootte en lichaamsgrootte. Dergelijke modellen maken van geïsoleerde tanden ecologische gegevens, maar blijven benaderingen omdat tandpositie, soorttoewijzing en vergelijkingswaarden van huidige haaien het resultaat beïnvloeden.
Een groot deel van de onderzochte dieren viel daarmee binnen de groottebereiken van volwassen haaien. De onderzoekers combineerden dit patroon met de geologische, oceanografische en ecologische kenmerken van de vindlaagr. Hieruit leiden zij een verzameling af die waarschijnlijk verband hield met voedselzoeken. Een klassieke kraamkamer, die door jonge dieren wordt gedomineerd, kan daarentegen niet alleen uit het aandeel volwassenen worden afgeleid.
Die formatie bewaart een uitzonderlijk kustecosysteem
De Bahía-Inglesa-formatie in de huidige Atacama-regio bevat talrijke mariene gewervelde fossielen uit het Neogeen. Een fossielenlaag kan echter materiaal uit verschillende jaren of leefomgevingen combineren. De studie reconstrueert daarom geen enkelvoudige gebeurtenis, maar een terugkerend ecologisch patroon dat bewaard is gebleven in het tandenbestand van de afzetting.
Vandaag is de soortencommunity anders
Van de zes in het fossielmateriaal erkende soorten komen volgens het onderzoeksteam tegenwoordig alleen twee voor in de beschouwde regio. Ook hun huidige geografische verspreiding verschilt van het fossiele patroon. Als mogelijke verklaring bespreken de auteurs de warmere omstandigheden tijdens delen van het Neogeen, maar zij benadrukken dat temperatuur op zichzelf de verandering niet bewijst. Zeestromen, leefomgevingen en langdurige geologische veranderingen kunnen eveneens een rol hebben gespeeld.
Het werk vult daarmee het beeld aan dat al door andere fossiele vondsten wordt geleverd: haaien bezetten in de loop van hun evolutie zeer verschillende leefomgevingen. Voor Noord-Chili laat de nieuwe analyse nu zien hoe lichaamsgroottes en soortensamenstellingen uit tanden kunnen worden gebruikt om een lang verdwenen kustleefomgeving te reconstrueren.
Wat de tanden niet verraden
Het onderzoek is geen telling van de aanwezige populatie en laat geen nauwkeurig aantal dieren toe die zich tegelijkertijd in de regio bevonden. Ook geslacht, migratieroutes en de duur van afzonderlijke verblijven blijven onbekend. De kracht ervan ligt in het gezamenlijk analyseren van grootte, soortenrijkdom en ecologische context – en daarmee uit verspreide fossielen een toetsbare hypothese over het gedrag van vroege requiemhaaien te ontwikkelen.

